امور مالی تعبیه شده (Embedded Finance) چیست و چرا اهمیت دارد؟

آینده خدمات مالی در یک کلیک

آیا تا به حال به این فکر کرده‌اید که چرا می‌توانیم از اپلیکیشنی که برای خرید لباس استفاده می‌کنیم، مستقیماً هزینه را پرداخت کنیم؟ یا چطور امکان دارد از همان نرم‌افزار بلیط هواپیما، اعتبار خرید دریافت کنیم؟ پاسخ به این سوالات در مفهوم جدیدی به نام «امور مالی تعبیه شده» نهفته است. اما امور مالی تعبیه شده چیست و چگونه جهان مالی و تجارت را متحول کرده است؟ توضیح مفهوم امور مالی تعبیه شده به معنای درک این است که چگونه فین‌تک می‌تواند به کسب‌وکارها کمک کند.ی اقتصاد دیجیتال امروز است.

پیشرفت‌های تکنولوژیک معاصر در بازار مالی، سیستم پولی سنتی را تغییر داده است تا تجربه کاربری بهتر و روان‌تری را با تغییر یکپارچه به یک سیستم دیجیتال کاملاً جدید فراهم کند. پرداخت هزینه غذا توسط یک برنامه، دریافت بیمه از طریق یک اپلیکیشن و پرداخت کرایه اتومبیل دیگر یک رویا نیست و اکنون به یک واقعیت تبدیل شده است. فناوری‌‌ای که به هر شرکتی از هر صنعتی اجازه می دهد تا خدمات مالی را یکپارچه کند و بفروشد، به عنوان امور مالی تعبیه شده شناخته می شود.

انتظار می‌رود که امور مالی تعبیه‌شده به طور قابل ‌توجهی گسترش یابد، زیرا منجربه ادغام خدمات مالی در وب‌سایت‌ها و برنامه‌های تلفن همراه می‌شود و به کسب‌وکارها کمک می‌کند نظارت کاملی بر تجربه مشتری داشته باشند و فرصت‌های درآمدی جدیدی را کشف کنند. ادغام امور مالی تعبیه شده در مدل‌های کسب‌وکار موجود، راه را برای رشد سریع کسب‌وکار هموار می‌کند.

امور مالی تعبیه شده به زبان ساده

امور مالی تعبیه شده (Embedded Finance) به معنای ادغام خدمات مالی مانند پرداخت‌ها، وام‌ها، بیمه و مدیریت مالی در بسترهای غیرفین‌تکی است. به عبارت دیگر، شما می‌توانید خدمات مالی را بدون مراجعه مستقیم به بانک‌ها یا مؤسسات مالی و تنها در همان پلتفرمی که از آن استفاده می‌کنید، دریافت کنید.

به عنوان مثال:

• پرداخت آنلاین: پرداخت در فروشگاه‌های اینترنتی بدون نیاز به انتقال به درگاه بانکی جداگانه.
• ارائه وام: دریافت تسهیلات خرد هنگام خرید محصولات گران‌قیمت از فروشگاه آنلاین.
• بیمه: اضافه کردن بیمه محصولات به هنگام خرید.

این خدمات نه‌تنها تجربه کاربران را بهبود می‌بخشد، بلکه نقش مهمی در ساده‌سازی فرآیندهای مالی و افزایش بهره‌وری اقتصادی ایفا می‌کند.

راه‌های تعامل امور مالی تعبیه شده با مصرف کنندگان

امور مالی تعبیه شده معمولاً در شش حوزه مختلف طبقه‌بندی می‌شود:

1- بانکداری تعبیه شده

این عمل ادغام ابزارهای بانکی مرسوم – مانند کارت‌های نقدی و حساب‌های جاری – در حوزه‌های غیرمالی مانند بازار آنلاین یا خرده‌فروشی است. هنگامی که یکپارچه شود می‌تواند ارزش زیادی برای مشتریان شرکت ایجاد کند. این خدمات برای بانک‌ها به‌عنوان ارائه‌دهندگان خدمات (BaaS) و مشاغل غیر مالی در دسترس هستند.

با توجه به ظهور فناوری BaaS، سازمان‌ها در صنایع متعدد به دنبال استفاده از این ویژگی‌ها برای گسترش افق‌های تجاری خود هستند. شرکت های جهانی مانند استارباکس، والگرین، والمارت و غیره خدمات تعبیه شده‌ای را برای افزایش فروش و حفظ مشتری معرفی کرده‌اند.

2- پرداخت‌های تعبیه شده در پلتفرم‌ها

پرداخت‌های تعبیه شده به مصرف‌کنندگان امکان می‌دهد مستقیماً از حساب‌های بانکی خود از طریق شخص ثالث پرداخت‌های خود را انجام دهند. چنین نوع پرداختی به هیچ نوع کارت یا جزئیات دیگری نیاز ندارد و فرآیند را ساده‌تر و سریع‌تر می‌کند. اینها تراکنش‌هایی هستند که کاربر می‌تواند با استفاده از مکانیسم‌های انتقال پول داخلی بانک که برای برنامه‌های بالادستی (مانند یک برنامه تلفن همراه یا وب‌سایت بانک) قابل دسترسی است، انجام دهد.

پیش‌بینی می‌شود درآمد بخش پرداخت‌های تعبیه‌شده از 43 میلیارد دلار در سال 2021 به 138 میلیارد دلار در سال 2026 افزایش یابد.

3- کارت‌های تعبیه شده

کارت مدار مجتمع که گاهی اوقات به عنوان کارت تراشه شناخته می شود، کارت پرداختی است که داده‌ها را علاوه بر (یا به جای) یک نوار مغناطیسی معمولی با استفاده از یک ریزتراشه تعبیه شده ذخیره می‌کند که به‌عنوان کارت جاسازی شده شناخته می شود. سیستم‌های تعبیه شده دارای یک مدار مجتمع برای انجام عملیات‌های سریع هستند. کارت‌های جاسازی شده در یک فضای گسترده‌تر ادغام می‌شوند که عمدتاً یک کیف پول الکترونیکی است که بیشتر در حوزه B2B کار می‌کند. به عنوان مثال، صدور اعتبار با کارت‌های پرداخت، مشتریان را قادر می‌سازد تا فوراً به وجوه دسترسی داشته باشند.

4- وام‌های تعبیه شده

هدف اصلی اعتبار/وام تعبیه شده افزایش چشمگیر دسترسی به اعتبار با اجازه دادن به مشاغل غیرمالی برای اتصال، تعبیه یا یکپارچه سازی قابلیت‌های وام‌دهی است که معمولاً توسط بانک‌ها یا شرکت‌های مالی غیربانکی (NBFC) اداره می‌شود. این به مشتریان امکان می‌دهد از طریق تاجر یا یک شخص ثالث از یک نقطه فروش (POS) وام دریافت کنند. به عنوان مثال، شاپیفای (Shopify) شاپیفای کاپیتال (Shopify Capital) را معرفی کرد که بدون نیاز به برنامه‌های جداگانه برای پشتیبانی از SMBها وام‌ها را پرداخت می‌کند. این یک روش کارآمد و موثر برای رفع نیازهای نقدینگی فوری، جایگزینی برای وام بانکی یا صندوق‌های سرمایه گذاری خطرپذیر است.

5- بیمه تعبیه شده

بسته‌بندی و فروش سریع بیمه در زمانی که مصرف‌کنندگان در حال خرید یک محصول یا خدمات از طریق POS یا کانال‌های آنلاین هستند، به عنوان بیمه تعبیه‌شده شناخته می‌شود. به بیان ساده، بیمه تعبیه شده هر بیمه‌ای است که ممکن است به عنوان بخشی از یک معامله تجاری به دست آید. به عنوان مثال، اپل به مشتریان خود پیشنهاد می‌دهد تا هنگام خرید محصولات اپل، بیمه دستگاه را خریداری کنند.

6- سرمایه گذاری تعبیه شده

سرمایه‌گذاری تعبیه شده به کسب‌وکارها کمک می‌کند تا وجوه و سهام را برای سرمایه‌گذاری آسان به مشتریان خود ارائه دهند. همچنین به کسب‌وکارها اجازه می‌دهد تا قابلیت سرمایه‌گذاری در بازار سهام را در ارائه محصول خود بگنجانند. شرکت‌های کارگزاری که بر روی APIها کار می‌کنند، با ارائه API برای مدیریت جریان‌های سراسری، از جمله افتتاح حساب، تامین مالی، تجارت، مدیریت و داده‌های بازار، روند را کاهش می‌دهند. مثلا؛ پی‌پال مشتریان را قادر می سازد تا از حساب های پی پال خود ارز دیجیتال خریداری کنند.

چرا امور مالی تعبیه شده اهمیت دارد؟

۱.تجربه کاربری ساده و سریع

یکی از دلایل محبوبیت امور مالی تعبیه شده، ساده‌تر شدن تجربه کاربران است. دیگر نیازی نیست که مشتری برای پرداخت یا دریافت خدمات مالی از یک پلتفرم دیگر استفاده کند؛ همه چیز در همان پلتفرم انجام می‌شود.

۲.افزایش اعتماد کاربران

ارائه خدمات مالی در یک بستر آشنا باعث افزایش اعتماد کاربران می‌شود. آن‌ها حس می‌کنند که تمام نیازهایشان در همان محیط حل می‌شود.

۳.صرفه‌جویی در زمان و هزینه

امور مالی تعبیه شده به کسب‌وکارها کمک می‌کند تا هزینه‌های عملیاتی خود را کاهش دهند و کاربران نیز زمان کمتری را صرف انجام فرآیندهای مالی می‌کنند.

امور مالی تعبیه شده چه تأثیری بر کسب‌وکارها دارد؟

امور مالی تعبیه شده فقط یک فناوری نیست، بلکه یک استراتژی قدرتمند برای رشد کسب‌وکارها به شمار می‌آید. برخی از تأثیرات کلیدی آن عبارتند از:

۱.افزایش درآمد

با ارائه خدمات مالی تعبیه شده، کسب‌وکارها می‌توانند از کارمزدها، خدمات اعتباری و سایر خدمات درآمدزایی کنند.

۲.جذب و نگهداری مشتری

پلتفرم‌هایی که خدمات مالی تعبیه شده ارائه می‌دهند، معمولاً مشتریان بیشتری را جذب و آن‌ها را برای مدت طولانی‌تری حفظ می‌کنند.

۳.شخصی‌سازی خدمات

با تجزیه و تحلیل داده‌های مالی، کسب‌وکارها می‌توانند خدمات خود را مطابق نیازهای مشتریان بهینه‌سازی کنند.

نفوذ خدمات مالی به بخش‌های غیرمالی بی‌سابقه است و این تازه آغاز راه است. همانطور که کسب‌وکارهای بیشتری از امور مالی یکپارچه استفاده می کنند و مشتریان به این خدمات عادت می کنند، این تحول مالی تقریباً در تمام صنایع به طور تصاعدی گسترش می‌یابد.

طبق برآوردهای نظرسنجی منتشر شده توسط یوبوتا (Yobota)، تقریباً 60٪ از بانک‌ها و شرکت‌های خدمات مالی یک یا چند محصول دیجیتال را در سال 2021 معرفی کرده‌اند. علاوه بر این، 44 درصد از کسب‌وکارها قصد دارند تا پایان سال 2022 پول خود را برای راه حل‌های مالی و وام تعبیه شده خرج کنند. با ادغام خدمات و محصولات مالی در سازمان‌های غیر مالی، امور مالی تعبیه شده به کسب‌وکارها این امکان را می‌دهد تا به طور مستقل راه‌حل‌های مالی مرتبط با خود را ارائه دهند.

بانک‌ها ترجیح می‌دهند کارهای مالی را به صورت دیجیتالی انجام دهند و اطلاعات پرداخت خود را در برنامه‌های غیربانکی نگهداری کنند، مانند مواردی که توسط خرده فروشان الکترونیکی و سایر اشخاص ثالث استفاده می‌شود. به عنوان مثال، تعداد فزاینده‌ای از شرکت‌های غیرمالی در حال به دست آوردن سهم بازار و استفاده از فناوری API برای افزایش دامنه خدمات مالی خود هستند.

APIها فقط رابط‌های فنی نیستند، آن‌ها به عنوان محصولات حیاتی با کاربردهای مختلف، از جمله افزایش رضایت مشتری، ایجاد منابع درآمد جدید و امکان تنوع بخشیدن به خدمات ارائه می‌شوند. تجربه کاربر از طریق APIها بهینه می‌شود و همچنین هویت بانک‌ها و فین‌تک را به نمایش می‌گذارد.

چه مقدار دارایی، پول بیشتر است؟

امور مالی تعبیه شده توجه سرمایه‌گذاران خطرپذیر (VCs) را به خود جلب کرده است و میلیاردها دلار سرمایه را طی سال های 2020-21 افزایش داده است. VCها سرمایه‌گذاری خود را در شرکت‌های مالی تعبیه شده فعال در مناطق ایالات متحده و اروپا به 6.7 میلیارد دلار در سال 2021 افزایش داده‌اند و ایالات متحده به عنوان بزرگترین دریافت کننده پول سرمایه گذاران تبدیل شده است.

امور مالی تعبیه شده در ایران

با توجه به قوانین و مقررات بانک مرکزی ایران و اهمیت چک‌های الکترونیکی در تسهیل پرداخت‌ها، امور مالی تعبیه شده نیز در حال رشد و توسعه در کشور است. برخی از نکات مهم در این زمینه عبارتند از:

۱.حمایت قوانین چک الکترونیک

قوانین مربوط به چک‌های الکترونیک در ایران، امکان مدیریت آسان‌تر پرداخت‌ها را فراهم کرده‌اند. این قوانین به کسب‌وکارها اجازه می‌دهد تا از روش‌های مدرن‌تری برای ارائه خدمات مالی به مشتریان استفاده کنند.

۲.رشد فین‌تک‌ها و نقش آن‌ها

فین‌تک‌ها در ایران با سرعت در حال توسعه هستند و نقش مهمی در گسترش خدمات مالی تعبیه شده ایفا می‌کنند. آن‌ها بستری برای ادغام خدمات مالی در صنایع مختلف فراهم کرده‌اند.

۳.چالش‌ها و فرصت‌ها

با وجود مزایای فراوان، چالش‌هایی مانند امنیت اطلاعات، تطابق با قوانین و نیاز به آموزش کاربران وجود دارد. با این حال، فرصت‌های رشد در این حوزه بی‌پایان است.

مقررات، نگهبان صنعت

کسب‌وکارها مشتاقانه منتظرند تا با تغییر چشم‌انداز نظارتی مالی کار کنند، زیرا امکانی را ایجاد کرده است که در آن بازرگانان و شرکت‌ها اجازه دارند به مشتریان خود گزینه‌های تامین مالی بیشتری را خارج از پیشنهادهای پیشین خود ارائه دهند و مشتریان از خدمات مالی بهتری بهره خواهند برد.

تامین مالی تعبیه شده همچنین در حال گسترش به زیر بخش‌های مالی مختلف است، مانند وام، پرداخت و بیمه. زنجیره ارزش در نتیجه افزایش تعداد توانمندسازهای جدید که به بخش‌های خاص توجه می‌کنند، تکه‌تکه و ادغام می‌شود و این امر را برای نهادهای نظارتی ضروری می‌سازد تا از منافع مصرف‌کننده با ایجاد داده‌های دقیق و سیاست‌های تشویقی محافظت کنند.

مقررات حفظ حریم خصوصی داده‌ها و گام‌هایی برای کاهش خطر تقلب، مؤلفه های کلیدی در موفقیت و پذیرش برنامه‌های مالی تعبیه شده خواهند بود. از آنجایی که تعداد تراکنش‌های دیجیتالی روزانه در حال افزایش است، مشتریان باید مطمئن باشند که اطلاعات مالی آن‌ها ایمن و محافظت شده است.

با توجه به اینکه APIها می‌توانند حجم عظیمی از داده‌های پیچیده را انتقال دهند، خدمات جدید و استراتژی‌های جذب مشتری باید با تأکید بر تجربه کاربر ایجاد شوند و به مصرف‌کننده امکان انتخاب نسبت به استفاده از داده‌هایشان را بدهند.

تکامل امور مالی تعبیه شده، احتمالاً به گسترش مقرراتی مانند مقررات ضد پولشویی قانون اسرار بانکی (BSA) کمک می‌کند. همچنین، یادگیری ماشینی و راه‌حل‌های مختلف مبتنی بر هوش مصنوعی می‌تواند به پیشگیری و شناسایی کلاهبرداری سایبری کمک کند.

ارائه دهندگان خدمات مالی تشویق می‌شوند تا اصطکاک در تجربه مشتری را به حداقل برسانند و به طور موثر از فناوری تعبیه شده برای حفظ مزیت رقابتی خود استفاده کنند. استفاده گسترده از APIهای باز و محاسبات ابری، با از بین بردن موانع ورود، فرآیند امکان‌پذیری و دسترسی به امور مالی تعبیه شده را تسریع کرده است.

تحول خدمات مالی در دنیای دیجیتال

امور مالی تعبیه شده به‌عنوان یکی از مهم‌ترین روندهای نوآورانه در دنیای مالی و تجارت، تجربه کاربران را متحول کرده و به کسب‌وکارها کمک می‌کند تا به شکلی کارآمدتر و موثرتر خدمات خود را ارائه دهند. با توجه به رشد سریع فناوری و دیجیتال‌سازی، انتظار می‌رود که این رویکرد در سال‌های آینده به یکی از اصلی‌ترین اجزای هر کسب‌وکاری تبدیل شود.

در ایران، با وجود چالش‌ها، قوانین جدید و زیرساخت‌های در حال توسعه، فرصت‌های بزرگی در این حوزه وجود دارد. اگر کسب‌وکارها بتوانند از این فرصت‌ها به‌درستی استفاده کنند، نه‌تنها به رشد خود کمک خواهند کرد، بلکه تحول بزرگی در تجربه مشتریان ایجاد خواهند کرد.