فشارهای بانک مرکزی نتیجه عکس داد/حرکت کاربران رمز ارز به سوی پرداخت غیرمتمرکز

بسته شدن درگاه‌های پرداخت شرکت‌های رمزارزی و صرافی‌ها یکی از موضوعات مهم و حساس در حوزه اقتصاد دیجیتال است که تاثیرات گسترده‌ای بر این بازار نوپا و کاربران آن داشته، اما در صورت تداوم این موضوع، احتمال دارد کاربران و صرافی‌ها به سمت استفاده از فناوری‌های نوین پرداخت مانند کیف‌های پول دیجیتال غیرمتمرکز و قراردادهای هوشمند بروند.

به گزارش فاوا خبر و به نقل از شبکه اقتصاد، بانک مرکزی از طریق شرکت شاپرک در تاریخ ششم دی‌ماه بدون اطلاع قبلی، اقدام به مسدود کردن درگاه‌های پرداخت صرافی‌های رمزارزی کرد.

نهاد پولی، پیشتر نیز چندین بار اقدام به مسدود کردن یا کاهش ساعت خدمات دهی درگاه‌های پرداخت و کاهش سقف تراکنش‌های این صرافی‌ها کرده بود. با این حال این بار موضوع بسیار جدی‌تر شد و از ساختمان شیشه‌ای بانک مرکزی این صدا به گوش می‌رسید که صرافی‌های رمزارزی هم با معاملات تتر بر معاملات دلار به ویژه دلار فردایی تاثیرگذار هستند و هم اینکه باعث پولشویی و خروج ارز از کشور می‌شوند.

عمده‌ترین دلایل بسته شدن این درگاه‌ها از سوی بانک مرکزی، موضوعات مرتبط با نگرانی‌های نظارتی و قانونی و همین‌طور عدم شفافیت شرکت‌های رمزارزی است. مسئولان این بانک می‌گویند در صورتی که یکی از صرافی‌های بزرگ که بعضا بین یک تا 2 میلیارد دلار سپرده در اختیار دارند، تخلف کنند، هیچ نهادی امکان پاسخگویی به سپرده‌گذاران را ندارد.

بسیاری از کشورها هنوز چارچوب‌های قانونی مشخصی برای فعالیت‌های مرتبط با رمزارزها ندارند. این موضوع موجب می‌شود دولت‌ها و بانک‌ها به دلیل ریسک‌های مربوط به پولشویی، تامین مالی تروریسم و کلاهبرداری، اقدام به محدود کردن یا مسدود کردن درگاه‌های پرداخت کنند. با توجه به شرایط اقتصادی کشور، نگرانی عمده دیگر در این بحث، خروج ارز از کشور و همین‌طور تاثیرگذاری معاملات تتر بر نرخ دلار است.

با این حال کاربران می‌گویند حتی با وجود مسدودی درگاه‌های پرداخت صرافی‌های رمزارزی، نرخ دلار همچنان صعودی بوده و معاملات آنها تاثیری بر این حوزه نداشته است.

از طرف دیگر عدم شفافیت در عملکرد برخی شرکت‌های رمزارزی و صرافی‌ها نیز دلیل دیگری برای این امر است.

واریز پول خرید رمز ارز به حساب‌های شخصی به جای صرافی‌ها

این روند، تنها یک سوی ماجراست. بسته شدن طولانی‌مدت درگاه‌های پرداخت صرافی‌های رمزارزی، به کاهش اعتماد کاربران منجر خواهد شد و فعالیت آنها در آینده را در این حوزه کاهش خواهد داد.

یکی از مواردی که در هفته‌های گذشته شاهد آن بودیم، رشد بازارهای غیررسمی بود. این موضوع بسیار نگران‌کننده است و احتمال دارد کاربرانی که به سمت استفاده از بازارهای غیررسمی رفته‌اند، متضرر شوند. برخی از صرافی‌ها شماره کارت‌هایی را در اختیار کاربران خود قرار داده و از آنها خواسته‌اند مبالغ ریالی معاملات را به آن کارت‌ها واریز کنند.

این موضوع نه تنها هدف سیاستگذار پولی برای نظارت بر مبالغ ورودی و خروجی صرافی‌های رمزارزی را محقق نمی‌کند بلکه باعث می‌شود تا روند معاملات با عدم شفافیت بیشتری همراه شود.

از طرف دیگر بسته شدن درگاه‌های پرداخت، باعث کاهش درآمد و کارمزد صرافی‌های روبه رشد رمزارزی شده و این کسب‌وکارهای نوپا را با چالش‌های بزرگ در زمینه درآمد پایدار مواجه کرده است.

انجمن فین‌تک به عنوان یکی از نهادهای صنفی در این رابطه موضع سرسختانه‌ای را اتخاذ و تاکید کرد که برخلاف دستورالعمل ارسالی شاپرک که از صرافی‌ها خواسته بود تا تمامی اطلاعات مربوط به کاربران و سپرده‌های آنها به همراه حساب واحد آن صرافی در اختیار شرکت شاپرک قرار دهد، از این کار امتناع کرده و داده‌های کاربران را هرگز در اختیار نهاد پولی قرار نخواهد داد.

از طرف دیگر برخی از فعالین این حوزه با سیاستگذار همراهی کرده و با درک دغدغه آن، پیشنهاد کرده‌اند که به جای ممنوعیت کامل فعالیت‌های صرافی‌های رمزارزی یا مسدود کردن درگاه‌های پرداخت، مقرراتی شفاف و کارآمد برای نظارت بر این حوزه تدوین شود تا هم فعالیت‌ها قانونی باشد و هم مانع از بروز برخی تخلفات و سوء استفاده‌ها شود.

اما برخی دیگر از فعالین تاکید دارند که اساسا رمزارزها برای آن پدید آمده که نظارت‌پذیر نباشند و از این رو می‌گویند که در صورت تداوم سیاست بانک مرکزی، باید به سمت استفاده از فناوری‌های جدید به جای درگاه‌های پرداخت سنتی رفت. آنها در این رابطه پیشنهاد کرده‌اند که از کیف‌های پول دیجیتال غیرمتمرکز و قراردادهای هوشمند برای معاملات رمزارزی استفاده کرد.

به نظر می‌رسد بسته شدن درگاه‌های پرداخت شرکت‌های رمزارزی و صرافی‌ها چالشی جدی برای این صنعت نوپا است که نیازمند همکاری بانک مرکزی و نهادهای تنظیم‌گر، فعالان بازار و انجمن‌های صنفی و همچنین کاربران برای یافتن راه‌حلی پایدار و متعادل است. تنظیم مقررات شفاف، آموزش عمومی و حمایت از فناوری‌های نوین می‌تواند به کاهش اثرات منفی این اقدامات کمک کند.